Day-ahead, intraday en onbalans: verschillende beslismomenten
Een batterij kan op meerdere momenten worden ingepland. Day-ahead biedt de mogelijkheid om voor de volgende dag een positie vast te leggen. Intraday maakt het mogelijk die positie dichter bij levering te wijzigen. Onbalansafrekening ziet op de afwijking van de afgesproken positie. Meer markten bieden extra keuzemogelijkheden, maar garanderen geen hoger nettoresultaat.
Day-ahead: voorspellen vóór de veiling
Vóór de bieddeadline zijn de uitkomsten van de veiling nog niet bekend. Een uitvoerbaar bod gebruikt daarom prijs-, verbruiks- en PV-voorspellingen die vóór het beslismoment zijn gepubliceerd. Pas na de veiling zijn de toegewezen positie en bijbehorende marktprijs bekend. Ook dan blijven uitvoeringsrisico, energieverliezen en afwijkingen van het programma bestaan.
EPEX SPOT beschrijft de day-ahead- en intradaymarkten. De concrete bieddeadline en producten moeten aansluiten bij de markt en de overeenkomst met uw handelspartner.
Intraday: een bestaande positie aanpassen
Nieuwe weersverwachtingen, een veranderende afname of een storing kunnen aanleiding zijn om de positie vóór levering aan te passen. Een optimizer vergelijkt de verwachte opbrengst met de beschikbare prijzen, liquiditeit, transactiekosten en fysieke mogelijkheden. Een berekende handelswens is nog geen uitgevoerde transactie: bevestigingen en resterende posities moeten worden verwerkt.
Onbalans: sturen onder onzekerheid
De uiteindelijke onbalansprijs is op het stuurbeslismoment niet definitief bekend. Actuele systeeminformatie en prijsvoorspellingen kunnen als input dienen, binnen de afspraken met de BRP. Onbalanssturing mag alleen worden meegenomen wanneer deze markt voor de locatie is toegestaan en geactiveerd. Lees meer over BRP-koppeling en afrekening.
Hoe combineert een optimizer de markten?
- Bestaande verplichtingen: toegewezen biedingen en uitgevoerde transacties vormen het vertrekpunt voor bijsturing.
- Fysieke uitvoerbaarheid: de totale inzet moet passen binnen laadstand, batterijvermogen, rendement en netlimieten aan de hoofdmeter.
- Geen dubbeltelling: dezelfde beschikbare energie of hetzelfde vermogen mag niet tegelijk onverenigbare verplichtingen dekken.
- Nettoresultaat: prijsverschillen worden beoordeeld na verliezen, degradatie, handelskosten en contractuele kosten.
- Onzekerheid: vergelijk scenario's met voorspelfouten en behoud een veilige terugvalstrategie.
Wanneer levert een combinatie meer op?
Alleen als de extra gerealiseerde marge groter is dan de extra kosten en nadelige afwijkingen. Vergelijk strategieën op dezelfde data, fysieke grenzen en beslismomenten. Een simulatie die toekomstige marktprijzen al kent, is een perfect-foresightreferentie en mag niet worden gepresenteerd als resultaat van echte voorspellingen.
Begin met een zakelijke batterijsimulatie en beoordeel daarnaast eigen verbruik en peakshaving. Een historische uitkomst vormt geen garantie voor toekomstige inkomsten.
Veelgestelde vragen
Is intraday altijd winstgevender?
Nee. Beschikbare handelsprijzen, liquiditeit, kosten en de resterende batterijruimte bepalen of aanpassen zinvol is.
Staat de day-aheadprijs vast wanneer het bod wordt gemaakt?
Nee. Vóór de veiling is een voorspelling nodig. Na toewijzing is de prijs voor de toegewezen positie bekend.
Kan ik alle markten meteen gebruiken?
Alleen met de benodigde markttoegang, overeenkomsten, werkende koppelingen en actieve locatie-instellingen. Bekijk de voorwaarden voor integraties.